Het Corona Virus, de nasleep

De eerste golf van het corona virus heeft plaats gevonden. Momenteel komen er steeds meer mensen van de intensive care (IC) af. Waarbij normaal patiënten enkele dagen tot hooguit een week op de IC liggen is de gemiddelde tijd dat een coronapatiënt doorbrengt op de IC 23 dagen.  Met alle gevolgen van dien. Het REACH netwerk (REhabilitation After Critical illness and Hospital discharge) is een project opgezet door het Amsterdam UMC en het lectoraat Revalidatie in de Acute Zorg van de Hogeschool van Amsterdam. Zij hebben een ‘Post intensive care Toolkit’ ter beschikking gesteld om ervoor te zorgen dat er optimale zorg wordt verleend aan coronapatiënten.  De cijfers laten tot nog toe zien dat 2/3 van de coronapatiënten met zeer ernstig respiratoir falen (falen van het ademhalen) die op de IC belanden het overleeft. De behandeling op de IC is met name gericht op het optimaliseren van de longfunctie via beademing & buikligging.  De kans op het ontwikkelen van klachten en de mate van hoe ernstig de klachten zijn is afhankelijk van: de duur en aard van immobilisatie en sedatie, beademingsduur en onderliggende aandoeningen.  

De verwachting is dat coronapatiënten die van de IC af komen één of meerdere klachten kunnen ervaren: 

  • Longfunctie: Longfibrose / verminderde longcapaciteit, verminderde ademspierkracht (inspiratoir en expiratoir). 
  • IC-verworven spierzwakte a.g.v. langdurige inactiviteit en polyneuropathie en -myopathy 
  • Verminderd aeroob en anaeroob uithoudingsvermogen 
  • Gewrichtspijn en/of – stijfheid 
  • Algehele vermoeidheid 
  • Problematiek in het Algemeen Dagelijks Leven (ADL) 
  • Ondervoeding 
  • Cognitieve problematiek: geheugen, concentratie, omgaan met prikkels en plannen 
  • Post-traumatisch stress syndroom (PTSS) 

Het cluster van specifieke post-IC klachten heet het ‘Post-Intensive Care Syndroom’.  
Bij Fit en Gezond staan we met zijn allen klaar om patiënten met het corona virus te helpen en ervoor te zorgen dat zij zo goed mogelijk herstellen. 

Fysiotherapie 

De fysiotherapeuten van Fit en Gezond ondersteunen het herstelproces door in de eerste fase zo snel mogelijk aan huis te komen. Op deze manier kunnen we orde in de chaos creëren. Dit gebeurt aan de hand van een gesprek. Tijdens dit gesprek gaan we kijken welke doelen de patiënt wil behalen en welke hulp de patiënt nodig heeft. Denk hierbij aan een stukje zelfstandigheid, zoals het weer zelf kunnen eten, wassen, aankleden, lopen et cetera. Ook wordt er beoordeeld of andere vormen van zorg nodig zijn denk bijvoorbeeld aan de huisarts, ergotherapeut, psycholoog of een voedingsdeskundige. Wanneer de hulpvraag bekend is worden er korte en lange termijndoelen aan gekoppeld, hier opvolgend wordt er voor de patiënt een trainingsprogramma voor thuis opgesteld. Rekening houdend met de energievoorraad die de patiënt heeft, want na de IC opname is alles zeer vermoeiend en zal er een rustige en langzame opbouw nodig zijn. Tijdens deze opbouw moet iemand wel getraind worden, maar moet ervoor gewaakt worden dat iemand niet oververmoeid raakt.  

Wanneer het na verloop van tijd beter gaat met de patiënt kan hij of zij naar de praktijk komen om gebruik te maken van alle faciliteiten die we hier voorhanden hebben. Hierbij gaan we naar de tweede fase, waarbij we de revalidatie naar een hoger niveau brengen en de voorwaarden creëren die nodig zijn om de patiënt zijn doel te behalen. Hierbij gaan we de kracht die iemand kan leveren verhogen, we gaan de algehele conditie verbeteren en de balans trainen. Ook hier gaan we voor iedere patiënt specifiek een opbouw schema maken die aansluit bij de hulpvraag. Dit alles om voorwaarden te creëren dat iemand stukje bij beetje dichter bij zijn ‘oude’ zelf komt en de kwaliteit van leven zo hoog mogelijk is. In de laatste fase staat een actieve levensstijl, sociale activiteiten, sportieve ambities en arbeids(re)integratie centraal. Tijdens deze fase kijken we hoe iemand is hersteld en op welk niveau de persoon kan participeren in het dagelijks leven.  

Voedingsdeskundige 

Maar niet alleen voor fysiotherapie kunt u terecht bij Fit en Gezond. Ook voor de voeding staan de voedingsdeskundige die wij in huis hebben klaar voor u. Na een IC-opname is er vaak sprake van ondervoeding. Dit komt doordat de opname op een IC een aanslag geeft op uw lichaam. Samen met de voedingsdeskundige kunt u een op maat gemaakt schema opstellen hoe u weer zo snel mogelijk op een gezond gewicht kunt komen.  

Huisarts 

De huisarts is van essentieel belang in de behandeling na het corona virus. Middels verslaglegging vanuit de verschillende zorgprofessionals kan de huisarts monitoren hoe het herstel van de patiënt gaat. En mocht het nodig zijn kan er zorg ingeschakeld worden via de huisarts. Het is dus van belang dat we goed samenwerken en contact houden met de huisarts en de lijnen kort houden.  

Ergotherapie 

Een ergotherapeut kan u in de thuissituatie helpen door samen met u te kijken naar een juiste energiebalans, denk hierbij aan een dagindeling opstellen waarbij rust en activiteiten goed ingedeeld worden. Maar ook kan de ergotherapeut samen met u trainen om taken die in huis uitgevoerd moeten worden weer uitgevoerd kunnen worden. Of wanneer dat taken moeizaam gaan samen met u zoek gaan naar hulpmiddelen, zodat de taken die uitgevoerd moeten worden vereenvoudigd worden. Ook in een later stadium kan de ergotherapeut ondersteuning bieden bij werkhervatting.  

Psycholoog 

Wanneer je ontslagen wordt uit het ziekenhuis begint de strijd, hierbij ben je in eerste instantie bezig om te herstellen en weer je “oude” zelf te worden. Maar naarmate de tijd vordert kun je psychische klachten ontwikkelen, zoals angststoornissen en/of stressstoornissen. Om dit te verwerken moet je ook zorgen voor een mentaal herstel. Je hebt namelijk iets zeer ernstigs meegemaakt wat niet in “de koude kleren” gaat zitten. De psycholoog kan jou hierbij helpen om deze ernstige gebeurtenis te verwerken en om het “een plekje” te geven. 

Door Joep Meeuwessen, fysiotherapeut bij Fit en Gezond.